Her iki sistem de doğru tasarlandığında kullanışlı olabilir. Önemli olan, havuzun bulunduğu yere ve kullanımınıza uygun olanı seçmektir.
Taşmalı havuz nasıl çalışır?
Taşmalı havuzda yüzeydeki su, havuz kenarından taşarak bir toplama kanalına geçer. Bu kanala savak kanalı denir. Su buradan denge tankına, yani taşan suyun toplandığı ayrı bir hazneye gider. Pompa, tanktaki suyu filtreden geçirerek havuza geri gönderir.
Bu sistemde su yüzeyi genellikle havuzun üst kenarına yakın görünür. İnsanlar havuza girdiğinde yükselen su da kanal ve denge tankı tarafından karşılanır.
Taşmalı sistem için kanal, denge tankı, bağlantı boruları ve uygun su seviye kontrolü planlanmalıdır. Bu bölümlere bakım ve temizlik için ulaşılabilmesi de gerekir.
Skimmerlı havuz nasıl çalışır?
Skimmerlı havuzda yüzeydeki su, havuzun yan duvarında bulunan toplama ağızlarından çekilir. Bu parçalara skimmer denir. İçlerindeki sepetler yaprak gibi iri kirleri tutar; su, pompa ve filtre üzerinden dolaştırılarak havuza geri gönderilir.
Su seviyesi genellikle havuzun üst kenarının altında kalır. Çoğu uygulamada ayrı bir denge tankına ihtiyaç duyulmaz. Bu nedenle teknik alanı sınırlı bazı projelerde daha sade bir yerleşim sağlanabilir.
Skimmerların sayısı ve konumu, havuza su veren ağızlarla birlikte planlanmalıdır. Amaç, yüzeydeki kirlerin toplama noktalarına ulaşabilmesidir.
İki sistemin temel farkları
Konu | Taşmalı havuz | Skimmerlı havuz |
|---|---|---|
Su seviyesi | Genellikle havuzun üst kenarına yakın görünür. | Genellikle üst kenarın altında kalır. |
Yüzey suyunun toplanması | Su, kenardaki kanal üzerinden denge tankına gider. | Su, yan duvardaki skimmer ağızlarından çekilir. |
Yer ihtiyacı | Toplama kanalı ve bakım yapılabilir bir denge tankı alanı gerekir. | Çoğu uygulamada ayrı denge tankı gerekmez. |
Düzenli bakım | Kanal, ızgaralar, tank ve seviye kontrolü izlenir. | Skimmer sepetleri, su seviyesi ve bağlantılar izlenir. |
Her iki sistemde de pompa ve filtre bakımı gerekir. Tablo temel farkları özetler; seçim kullanım yoğunluğu, rüzgâr ve proje koşullarına göre yapılmalıdır.
Rüzgâr, yüzey temizliğini nasıl etkiler?
Açık havuzlarda yaprak, toz ve yüzeydeki hafif kirler rüzgârla belirli bir yöne taşınabilir. Skimmer ağızları bu hareket dikkate alınmadan yerleştirilirse kirler havuzun bazı köşelerinde birikebilir.
Bu nedenle skimmerların konumu belirlenirken hem hâkim rüzgâr yönü hem de havuz içindeki su hareketi değerlendirilmelidir. Pentair — Skimmer yerleşimi ve kullanım kılavuzu
Taşmalı havuzlarda yüzey suyu daha geniş bir kenar boyunca toplanabilir. Ancak taşma kenarlarının yüksekliği doğru yapılmazsa su yalnızca bazı noktalardan taşar ve beklenen sonuç alınamayabilir.
Kuşadası’nda seçim yaparken yalnızca bölgenin genel hava koşullarına bakmak yeterli değildir. Havuzun çevresindeki binalar, duvarlar, ağaçlar ve bahçe düzeni de yerinde incelenmelidir.
Buharlaşma ve yağmur iki sistemi nasıl etkiler?
Sıcak ve rüzgârlı havalarda buharlaşmayla su kaybı artabilir. Yağmur ise su seviyesini yükseltebilir. Her iki sistemde de eksilen suyun tamamlanması ve fazla suyun güvenli biçimde uzaklaştırılması gerekir.
Skimmerlı havuzda su seviyesi fazla düşerse toplama ağzı suyla birlikte hava çekebilir. Seviye fazla yükselirse yüzeydeki kirleri toplama etkisi azalabilir. Bu nedenle suyun, kullanılan skimmerın uygun çalışma seviyesinde tutulması önemlidir.
Taşmalı havuzda su miktarındaki değişimler büyük ölçüde denge tankında karşılanır. Havuzun görünen su seviyesi düzenli olsa bile tanktaki seviye kontrol edilmelidir. Tankta yeterli su kalmaması pompanın hava çekmesine, fazla suyun uzaklaştırılamaması ise taşmaya neden olabilir.
Otomatik su doldurma sistemi bulunması, seviye kontrolü ve bakım ihtiyacını ortadan kaldırmaz.
Kiralık villa havuzunda nelere dikkat edilmeli?
Kiralık villalarda havuzu kullanan kişi sayısı değişebilir. Bazı günler birkaç kişi, bazı günler kalabalık bir aile aynı anda havuza girebilir.
Taşmalı sistemde uygun büyüklükte bir denge tankı, kullanıcılar havuza girdiğinde yer değiştiren suyu karşılamaya yardımcı olur. Geniş toplama kanalı da yüzeydeki kirlerin uzaklaştırılmasını kolaylaştırabilir.
Bununla birlikte kanal, ızgaralar ve denge tankı düzenli temizlik ister. Tankın yetersiz olması veya seviye kontrolünün doğru çalışmaması; taşma, koku, gereksiz su kaybı ve pompanın hava çekmesi gibi sorunlara yol açabilir.
Skimmerlı sistem de kullanım yoğunluğuna uygun tasarlanabilir. Bunun için skimmer sayısı, borular, su dönüş ağızları, pompa ve filtre birlikte değerlendirilmelidir.
Karar verirken şu konular netleştirilmelidir:
Havuzu aynı anda yaklaşık kaç kişi kullanacak?
Yoğun kullanım hangi günlerde ve saatlerde olacak?
Su seviyesini ve ekipmanları kim kontrol edecek?
Temizlik ve bakım ne sıklıkta yapılabilecek?
Bir arıza olduğunda müdahale edecek kişi veya ekip hazır mı?
Yapım maliyeti kadar bakım ihtiyacı da önemli
Teklifleri karşılaştırırken yalnızca ilk yapım bedeline bakılmamalıdır. Sistemin yıllar boyunca nasıl temizleneceği, kontrol edileceği ve onarılacağı da düşünülmelidir.
Taşmalı sistemde kanal, denge tankı ve bunların bağlantıları ek yapım işleri gerektirir. Tankın içine erişim, temizleme imkânı ve su seviye kontrolü baştan planlanmalıdır.
Skimmerlı sistemde ayrı bir denge tankı çoğunlukla bulunmaz. Ancak skimmer sepetlerinin temizlenmesi, su seviyesinin izlenmesi ve bağlantıların kontrol edilmesi yine gerekir.
Her iki sistemde de pompa, filtre ve diğer ekipmanlara rahat ulaşılabilmelidir. Dar veya sürekli su alan bir makine dairesi, bakım işlerini zorlaştırabilir.
Seçim yapmadan önce hangi sorular cevaplanmalı?
Havuz tipi, mümkünse proje aşamasında belirlenmelidir. Beton gövde tamamlandıktan sonra yapılacak değişiklikler daha fazla iş ve masraf gerektirebilir.
Karar öncesinde şu sorulara cevap aranmalıdır:
Havuz kişisel kullanım için mi, kiraya verilen bir villa için mi yapılacak?
Havuzun büyüklüğü ve biçimi nasıl olacak?
Rüzgâr yüzeydeki kirleri hangi yöne taşıyor?
Denge tankı için yeterli ve bakım yapılabilir bir alan var mı?
Yağmur ve fazla su nereye tahliye edilecek?
Makine dairesinin havalandırması ve su gideri uygun mu?
Havuzun girintili bölümlerinde su dolaşımı zayıf kalabilir mi?
Yapım bütçesiyle birlikte düzenli bakım için de kaynak ayrılmış mı?
Havuzun büyüklüğü, şekli, kullanıcı yoğunluğu ve konumu, su dolaşımının tasarlanmasında birlikte ele alınır. Bu yaklaşım ev tipi havuz dolaşım sistemlerine ilişkin BS EN 16713-2 standardının açıklamasında da yer alır. BS EN 16713-2 — Ev tipi havuz dolaşım sistemleri
Bu yazı genel bilgilendirme içindir. Havuzunuza uygun sistem; kullanım amacı, proje koşulları ve yerinde inceleme sonucunda belirlenmelidir.